ಹಸು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಮತೋಲಿತ ಆಹಾರ ತಿಂದಾಗ, ದಿನವಿಡೀ ಶುದ್ಧ ನೀರು ಕುಡಿದಾಗ, ತಂಪಾಗಿ ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿ ಇದ್ದಾಗ ಹೆಚ್ಚು ಹಾಲು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಹಸುಗಳಿಗೂ ಒಂದೇ ಪ್ರಮಾಣ ಕೊಡಬೇಡಿ; ಪ್ರತಿ ಹಸುವಿಗೆ ಅದು ಕೊಡುವ ಹಾಲಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತಿನ್ನಿಸಿ. ಖಾಲಿ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಯಾವ ಪುಡಿಯೂ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ನೂ ತುಂಬಲಾರದು.
1. ಸಾಕಷ್ಟು ಆಹಾರ ಕೊಡಿ, ಸರಿಯಾದ ಆಹಾರ ಕೊಡಿ
ಹಲವು ಹಸುಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವೇ ಸಾಲುವುದಿಲ್ಲ, ಅಥವಾ 5 ಲೀಟರ್ ಕೊಡಲಿ 15 ಲೀಟರ್ ಕೊಡಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಹಸುಗಳಿಗೂ ಒಂದೇ ಪ್ರಮಾಣ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಹಾಲು ಕೊಡುವ ಹಸುವಿನ ದಿನದ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಭಾಗ ಬೇಕು:
- ದೇಹ ಪೋಷಣೆ: ಅದರ ದೇಹ ನಡೆಯಲು ಬೇಕಾದದ್ದು. ಸಾಕಷ್ಟು ಹಸಿರು ಮೇವು ಇದ್ದರೆ, ದಿನಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 24–25 kg ಹಸಿರು ಮೇವು. ಒಣ ಮೇವು ಮಾತ್ರ ಇದ್ದರೆ, 8–9 kg ಒಣ ಮೇವು. ಮೇವು ಏನೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, 7–8 kg ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಹಾರ.
- ಹಾಲು: ದೇಹ ಪೋಷಣೆಯ ಮೇಲೆ, ಅದು ಕೊಡುವ ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್ ಹಾಲಿಗೆ ಸುಮಾರು 0.8 kg Truemeal TMR-E ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಹಾರ. 10 ಲೀಟರ್ ಕೊಡುವ ಹಸುವಿಗೆ ಹಾಲಿಗಾಗಿ ಸುಮಾರು 8 kg ಬೇಕು.
ಈ ಪ್ರಮಾಣಗಳು TMR-E ಗೆ. ಬೇರೆ ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಅದರದೇ ಪ್ರಮಾಣ ಇರುತ್ತದೆ, ಅದರ ಚೀಲದ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದಂತೆ ಮಾಡಿ.
ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನವೂ ಬೇಕು: ಶಕ್ತಿ (ಧಾನ್ಯ), ಪ್ರೋಟೀನ್ (ಹಿಂಡಿ), ನಾರು (ಮೇವು) ಮತ್ತು ಖನಿಜಗಳು. ಒಂದು ಹೆಚ್ಚು, ಇನ್ನೊಂದು ಕಡಿಮೆ ಆದರೆ ಹಾಲು ಹೆಚ್ಚುವುದಿಲ್ಲ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಈ ನಾಲ್ಕೂ ಬೆರೆತು ಬರುತ್ತವೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಹಸು ತನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದದ್ದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಆರಿಸಿ ತಿನ್ನಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.
ನನ್ನ ಉಚಿತ ಆಹಾರ ಯೋಜನೆ ಮಾಡಿ — ನಿಮ್ಮ ಫಾರ್ಮ್ನ ಪ್ರತಿ ಹಸುವಿಗೂ ಈ ಲೆಕ್ಕವನ್ನು ಅದೇ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
2. ದಿನವಿಡೀ ಶುದ್ಧ ನೀರು
ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗ ನೀರೇ. ಬೇಕೆಂದಾಗ ನೀರು ಕುಡಿಯಲು ಆಗದ ಹಸು ಕಡಿಮೆ ಹಾಲು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ದಿನವಿಡೀ ಅದರ ಮುಂದೆ ಶುದ್ಧ ನೀರು ಇಡಿ, ನೀರಿನ ತೊಟ್ಟಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ತೊಳೆಯಿರಿ, ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ನೀರು ಕೊಡಿ. ಇನ್ನಷ್ಟು ಓದಿ: ಯಾವಾಗಲೂ ಶುದ್ಧ ನೀರು.
3. ಆಹಾರವನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿ
ಒಮ್ಮೆಲೇ ಆಹಾರ ಬದಲಾಯಿಸಿದರೆ ಹೊಟ್ಟೆ ಕೆಡುತ್ತದೆ, ಕೆಲವು ದಿನ ಹಾಲು ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ ಬದಲಾಯಿಸಿ: ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ TMR ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಿ.
4. ತಂಪಾಗಿ, ಆರಾಮವಾಗಿ ಇಡಿ
ಸೆಖೆ ಹಾಲನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನೆರಳು ಮತ್ತು ಗಾಳಿ ಆಡುವ ಜಾಗ ಕೊಡಿ, ಬಿಸಿಲು ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳ ಮೇಲೆ ನೀರು ಚಿಮುಕಿಸಿ ಅಥವಾ ತೊಳೆಯಿರಿ. ಒಣ, ಸ್ವಚ್ಛ ನೆಲ ಮತ್ತು ಮಲಗಲು ಜಾಗ ಕೊಡಿ. ಮಲಗಿ ಮೆಲುಕು ಹಾಕುತ್ತಿರುವ ಹಸು ಹಾಲು ತಯಾರಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.
5. ಅದೇ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಹಾಲು ಕರೆಯಿರಿ, ಪೂರ್ತಿ ಕರೆಯಿರಿ
ಪ್ರತಿದಿನ ಅದೇ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಶಾಂತವಾಗಿ, ಆಗುವುದಾದರೆ ಅದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಹಾಲು ಕರೆಯಲಿ. ಪೂರ್ತಿ ಹಾಲು ಕರೆಯಿರಿ: ಕೆಚ್ಚಲಿನಿಂದ ಕೊನೆಗೆ ಬರುವ ಹಾಲಿನಲ್ಲೇ ಹೆಚ್ಚು ಕೊಬ್ಬು ಇರುತ್ತದೆ. ಗಲಾಟೆ, ಹೊಡೆಯುವುದು ಅಥವಾ ಅವಸರದಲ್ಲಿ ಕರೆಯುವುದರಿಂದ ಹಸು ಹಾಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.
6. ಅದರ ಆರೋಗ್ಯ ಗಮನಿಸಿ
- ಕೆಚ್ಚಲು ಗಟ್ಟಿ, ಬಿಸಿ ಅಥವಾ ಬಾತಿದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಗಡ್ಡೆಗಳಿದ್ದರೆ: ಇದು ಕೆಚ್ಚಲು ಬಾವು (mastitis) ಇರಬಹುದು. ಬೇಗ ನಿಮ್ಮ ಪಶುವೈದ್ಯರನ್ನು ಕರೆಯಿರಿ.
- ಜಂತುಹುಳು ಮತ್ತು ಉಣ್ಣೆ: ನಿಮ್ಮ ಪಶುವೈದ್ಯರು ಹೇಳಿದಂತೆ ಜಂತುಹುಳು ಔಷಧಿ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೊಡಿ.
- ಕಾಲುಬಾಯಿ ರೋಗ (FMD) ದಂಥ ಲಸಿಕೆಗಳು: ನಿಮ್ಮ ಪಶುವೈದ್ಯರು ಅಥವಾ ಪಶುಸಂಗೋಪನಾ ಇಲಾಖೆ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ.
- ತಿನ್ನದಿದ್ದರೆ, ಜ್ವರ ಬಂದರೆ, ಅಥವಾ ಹಾಲು ಒಮ್ಮೆಲೇ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ: ನಿಮ್ಮ ಪಶುವೈದ್ಯರನ್ನು ಕರೆಯಿರಿ.
7. ಕರು ಹಾಕುವ ಮೊದಲು ಮತ್ತು ನಂತರ ಆರೈಕೆ
ಇಡೀ ಹಾಲಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅದು ಎಷ್ಟು ಹಾಲು ಕೊಡುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಕರು ಹಾಕುವ ಆಸುಪಾಸಿನ ವಾರಗಳ ಮೇಲೆ ತುಂಬಾ ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಗಬ್ಬದಲ್ಲಿ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆಹಾರ ಕೊಡಿ: 1–3 ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ +1 kg, 4–6 ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ +2 kg, 7–9 ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ +3 kg. ಓದಿ: ಗಬ್ಬದ ಹಸು ಅಥವಾ ಎಮ್ಮೆಗೆ ಆಹಾರ. ಕರು ಹಾಕುವ ಮೊದಲು ಅದನ್ನು ಬತ್ತಿಸಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಕೊಡಿ; ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುಮಾರು ಎರಡು ತಿಂಗಳು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕರು ಹಾಕಿದ ಮೇಲೆ, ಹಾಲು ಹೆಚ್ಚಿದಂತೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿ. ನಿಮ್ಮ ಹಸುಗಳಿಗೆ ಹಿಂದೆ ಹಾಲು ಜ್ವರ (milk fever) ಬಂದಿದ್ದರೆ, ಮುಂದಿನ ಕರು ಹಾಕುವ ಮೊದಲು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ನಿಮ್ಮ ಪಶುವೈದ್ಯರನ್ನು ಕೇಳಿ.
8. ಅದರ ಮಿತಿ ತಿಳಿಯಿರಿ
ಪ್ರತಿ ಹಸುವಿಗೂ ಅದರ ತಳಿ ಮತ್ತು ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ ಬರುವ ಒಂದು ಮಿತಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಎಷ್ಟೇ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿನ್ನಿಸಿದರೂ, ಊರಿನ ಹಸು HF ಹಸುವಿನಷ್ಟು ಹಾಲು ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ. ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿನ್ನಿಸಿದರೆ ಅದು ತನ್ನದೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಟ್ಟದ ಹತ್ತಿರ ಬರುತ್ತದೆ.
Milk Booster ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆಯೇ?
Milk Booster ಅನ್ನು ಸ್ಯಾಶೆಯಿಂದ ಅದರ ಆಹಾರದ ಮೇಲೆ ಉದುರಿಸುತ್ತೀರಿ: 10 ಲೀಟರ್ ವರೆಗೆ ಹಾಲು ಕೊಡುವ ಹಸುವಿಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ 1 ಸ್ಯಾಶೆ, ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೆ 2 ಸ್ಯಾಶೆ. ನಮ್ಮ ಫಾರ್ಮ್ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 7ನೇ ದಿನದಿಂದ ಹಾಲು ಹೆಚ್ಚಲು ಶುರುವಾಯಿತು. ಇದು ಒಳ್ಳೆಯ ಆಹಾರದ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಅಲ್ಲ. Milk Booster ನೋಡಿ.
ಏನು ಮಾಡಬಾರದು
ಹಾಲು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದ ಮಾರಾಟಗಾರರ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್, ಹಾರ್ಮೋನ್ ಅಥವಾ “ಹಾಲಿನ ಪುಡಿ” ಬಳಸಬೇಡಿ. ಕೆಲವು ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲದವು, ಹಸುವಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡಬಹುದು. ಹಾಲು ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಮೊದಲು ಕಾರಣ ಹುಡುಕಿ — ಆಹಾರ, ನೀರು, ಸೆಖೆ ಅಥವಾ ಆರೋಗ್ಯ — ಖಚಿತವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಿಮ್ಮ ಪಶುವೈದ್ಯರನ್ನು ಕರೆಯಿರಿ.